Przejdź do głównej zawartości

Lanckorońskie arcydzieła na Wawelu


Masaccio (właśc. Tommaso di Giovanni Guidi) (1401–1428 lub 1429)
Święty Andrzej, 1426
tempera na drewnie, 52,4 × 32,1 cm
J. Paul Getty Museum, Los Angeles
nr inw. 79.PB.61
Obraz cyfrowy dzięki uprzejmości Getty's Open Content Program


Trzydzieści lat temu, w październiku 1994 roku, na Wawel dotarły obrazy, podarowane przez Profesor Karolinę Lanckorońską. Była to część kolekcji malarstwa włoskiego, głównie z wieków XV i XVI, zgromadzonej przez jej ojca Karola w wiedeńskim pałacu rodziny Lanckorońskich. Zbiór wawelski, uzupełniony przez Donatorkę w 2000 roku o obraz Jowisz malujący motyle Dossa Dossiego i powiększony o kilka dzieł przekazanych na mocy jej zapisu testamentowego w 2002 roku, jest eksponowany w salach I piętra Zamku.


Na wystawie prezentowane są trzy obrazy włoskie, które stanowiły integralną część wiedeńskiej kolekcji Karola Lanckorońskiego, a po II wojnie światowej zostały sprzedane przez rodzinę do kolekcji amerykańskich i europejskich.W zbiorach The J. Paul Getty Museum w Los Angeles znajduje się prezentowana na wawelskiej wystawie tablica z przedstawieniem Świętego Andrzeja autorstwa Masaccia, jednego z najważniejszych malarzy włoskiego Quattrocenta. Obraz pochodzi z rozproszonego dziś retabulum, które artysta wykonał w 1426 roku do kościoła Santa Maria del Carmine w Pizie, a którego części znajdują się m.in. w londyńskiej National Gallery, Gemäldegalerie w Berlinie oraz Museo Nazionale di Capodimonte w Neapolu. Środki, uzyskane ze sprzedaży obrazu w 1979 roku Karolina Lanckorońska wykorzystała do uratowania Biblioteki Polskiej w Paryżu.


                    Francesco di Stefano zwany Pesellino (1422–1457), 
Zwiastowanie, około 1445
                    tempera na drewnie, 25,4 x 33,1 cm, Fine Arts Museums of San Francisco, 
                     Gift of The de Young Museum Society nr inw. 54.3
                    Zdjęcie autorstwa Randy'ego Dodsona, dzięki uprzejmości Fine Arts Museums of San Francisco

Zwiastowanie – obraz, który Karol Lanckoroński kupił jako dzieło Fra Angelica w 1893 roku – znajduje się obecnie w Museum of Fine Arts w San Francisco. 
Zanim został powiązany z twórczością florenckiego artysty Francesca di Stefano, zwanego Pesellino, figurował jako dzieło anonimowego malarza nazwanego „Mistrzem Zwiastowania Lanckorońskiego”. W ten sposób utrwaliło się nazwisko kolekcjonera, który pod koniec wieku XIX – jako jeden z niewielu w ówczesnej Europie – gromadził wczesne malarstwo włoskie. 
Bartolomeo di David (1482–1545/1546)
Święty Ansan (Ansanus), około 1535
olej na drewnie, 146 x 62,8 cm
Fondazione Cavallini Sgarbi, Ferrara
photo Luca Gavagna – le immagini

Trzecie dzieło to wizerunek Świętego Ansana – męczennika żyjącego w czasach cesarza Dioklecjana, jednego z patronów Sieny. W kolekcji Fondazione Cavallini Sgarbi z Ferrary uchodzi za dzieło Bartolomea di David, artysty sieneńskiego działającego na początku wieku XVI.

Druga odsłona wystawy „Arcydzieła z kolekcji Lanckorońskich” pozwoli z pewnością lepiej wyobrazić sobie charakter i znaczenie wiedeńskiej kolekcji Lanckorońskich, w której znajdował się również prezentowany na Wawelu dwa lata temu obraz Paola Uccella Święty Jerzy i smok ze zbiorów National Gallery w Londynie.

(mat.pras.)

Wystawa zorganizowana w 30 rocznicę daru prof. Karoliny Lanckorońskiej w Zamku Królewskim na Wawelu. Jest czynna od 25 października 2024 do 2 lutego 2025 roku









Komentarze

Popularne posty z tego bloga

O malarstwie Waldemara Libery

Ekspresjonistyczne, mroczne portrety Waldemara Libery można obecnie oglądać w krakowskiej galerii Floriańska 22 na wystawie "Whateverities of 3D". Postacie, w większości o zdeformowanych twarzach, często z zaciśniętymi ustami i zamkniętymi oczami, zdają się być namalowane zgodne z twierdzeniem słynnego francuskiego ekspresjonisty rosyjskiego pochodzenia Chaima Soutine'a "Deformacja to życie". Waldemar Libera, urodzony  w 1983 roku w Tarnowie, ukończył Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych w Nowym Wiśniczu i historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Jest twórcą poruszającym się w szeroko pojętym nurcie ekspresjonistycznym. W jego pracach dopatrzyć się można fascynacji przedwojennymi ekspresjonistami (Kokoschka, Kirchner, Nolde, Rouault), ale też  rozwijającym się po II wojnie światowej abstrakcyjnym ekspresjonizmem spod znaku Bacona i de Kooninga. Bacon jak się wydaje najsilniej oddziałał na Waldemara Liberę, na jego sposób postrzegania postaci ludzkiej...

Jubileuszowa premiera we Wrocławskim Teatrze Lalek – zapowiedź

    2026 to dla Wrocławskiego Teatru Lalek bardzo ważny – jubileuszowy – rok, w którym obchodzone jest 80-lecie WTL. Teatr chce uczcić nie tylko  swoją długą historię jako instytucji, lecz przede wszystkim osiem dekad ciągłego rozwoju, konsekwentnego budowania programu  artystycznego i pracy na rzecz misji edukacyjnej i społecznej.  Premiera „Wyobraź sobie…” wraz z uroczystą Galą i otwarciem 8. Przeglądu Nowego Teatru dla Dzieci to kluczowe wydarzenia obchodów. Ten jubileuszowy program ma być przede wszystkim spotkaniem: mieszkańców Wrocławia, obecnych i byłych pracowników, współpracowników i przyjaciół  Wrocławskiego Teatru Lalek, a także przedstawicieli władz oraz zaproszonych gości.  W trakcie uroczystej Gali zostaną uhonorowani pracownicy, których wieloletni wysiłek i zaangażowanie stworzyły fundamenty artystycznej tożsamości teatru. O spektaklu: WYOBRAŹ SOBIE... adresowany jest dla dzieci powyżej 9 roku życia. W zapowiedzi spektaklu czytamy:...

Lekarz was zeżre na kolację, czyli o "Złej dziewczynce"

  Premiera "Złej dziewczynki" we Wrocławskim Teatrze Lalek zasłużenie została nagrodzona wielkimi brawami widzów i tych małych i tych dorosłych, choć treści, które były w spektaklu poruszane do najbłahszych nie należały. Trudna tematyka relacji między pierwszakami w szkole podstawowej, w której pojawia się kłopotliwa, nowa uczennica, zadająca raniące wszystkich pytania, nie rozumiejąca słów "o tym się nie mówi", w momentach stresu przemieniająca się w smoczą bestię, doprowadzającą do płaczu inne dzieci, pokazana została w niezwykle nowoczesny sposób, tak by bawiąc widzów, zwracać ich uwagę na problemy, z którymi niemal każdy kto chodził lub chodzi do szkoły się zetknął w mniejszym lub większym stopniu. Adresowana do dzieci powyżej 7 roku życia sztuka w reżyserii Jakuba Krofty na podstawie tekstu Marii Wojtyszko to kolorowy, rozbuchany emocjonalnie światek dzieciaków, które nie są idealne (nawet ta z bohaterek o znaczącym imieniu Idealka), ale jakoś ze sobą funkcj...