Przejdź do głównej zawartości

Sztuka druku we wrocławskim Muzeum Narodowym



Biblioteka Muzeum Narodowego we Wrocławiu, powstała w 1945, jest biblioteką specjalistyczną o charakterze naukowym. Najstarszą część zbiorów tworzą: księgozbiór dawnego Muzeum Sztuk Pięknych we Wrocławiu (Schlesisches Museum der Bildenden Künste), ocalała część księgozbioru dawnego Muzeum Przemysłu Artystycznego i Starożytności (Schlesisches Museum für Kunstgewerbe und Althertümer) oraz zbiory Dawnego Krajowego Urzędu Ochrony Zabytków Prehistorycznych (Landesamt für Vorgeschichte), który zawierał publikacje archeologiczne. Najcenniejszy zasób biblioteki stanowią starodruki, w tym bezcenne inkunabuły (katalog on-line zawiera ponad 1500 tytułów druków wydanych w latach 1472-1800).

Ekspozycja "Sztuka druku", którą będzie można oglądać we wrocławskim muzeum to pierwsza prezentacja najcenniejszych zabytków ze zbiorów Biblioteki Muzeum Narodowego we Wrocławiu, wśród których  pokazana zostanie m.in. Biblia wydana w Lipsku w 1544 r. ze wstępem zawierającym teksty św. Hieronima i Erazma z Rotterdamu, ilustrowana m.in. przez Lukasa Cranacha Młodszego; książka do nauki gry na skrzypcach „Próba gruntownej szkoły skrzypcowej” autorstwa Leopolda Mozarta, ojca Wolfganga Amadeusza. Jedna z prezentowanych  publikacji waży aż 12 kilogramów!
Co zatem będziemy mogli zobaczyć? Dla miłośników starych ksiąg z pewnością prawdziwym przeżyciem może być informacja, że zostanie pokazanych aż 125 starodruków, wśród których znajdzie się 12 inkunabułów (łac. in cunabulis – w kołysce, w pieluszkach), czyli ksiąg najwcześniejszych, wydanych do końca 1500. Najstarsze z pokazywanych dzieł to „Dekret Gracjana” opublikowany w Strasburgu w 1472 r. przez Heinricha Eggensteina.
Na wrocławskiej wystawie pojawią się różne wydania Biblii, dzieła klasyków starożytnych, publikacje poświęcone historii, historii sztuki, matematyce, astronomii, medalierstwu, medycynie. Warto wspomnieć, że drukarze i wydawcy tamtych czasów byli wyjątkowymi twórcami, często z wykształceniem uniwersyteckim, znali wiele języków, przyjaźnili się z wybitnymi myślicielami i naukowcami. Redakcję i korektę wydawanych przez siebie dzieł zwykle zlecali uznanym badaczom. Wyjątkowa i owocna była na przykład przyjaźń Erazma z Rotterdamu i jego wydawcy Johanna Frobena z Bazylei. Z tej zasłużonej oficyny zaprezentowane zostanie wydane w 1525 r. dzieło św. Cypriana z Kartaginy „Opera Sanctissimi…” – autorem opracowania był Erazm z Rotterdamu, a wśród autorów znaleźli się m.in. Albrecht Dürer i Leonardo da Vinci.
Na wystawie będzie można zobaczyć również „Mszały wrocławskie (1483 i 1499) wydane w Moguncji przez słynną oficynę należącą do Petera Schöffera – jednego z pierwszych czeladników Gutenberga. W wydaniu z 1483 r. znajduje się niezwykle cenny drzeworyt autorstwa wędrownego drukarza i grafika Konrada Baumgartena, który pracował jako drukarz we Wrocławiu. Grafika przedstawia herby księstwa biskupiego nyskiego, biskupów wrocławskich (Jana IV Rotha i  Jana V Thurzona) oraz wizerunki patronów Śląska.
Na uwagę zasługują także druki z oficyny Antona Kobergera w Norymberdze, który handel książkami rozwinął do rozmiarów wielkiego przedsiębiorstwa. Posiadał 24 prasy drukarskie, zatrudniał ponad 100 pracowników: drukarzy, zecerów, korektorów, iluminatorów, ilustratorów oraz handlowców. Z jego oficyny wyszła prezentowana na wystawie „Summa Theologiae” Antonina Pierozziego, dominikanina i arcybiskupa Florencji, założyciela pierwszej publicznej biblioteki w Europie (1444). Wyjątkową pozycją, która pokazana zostanie na wystawie "Sztuka druku" jest „Teutsche Akademie der edlen Bau-, Bild- und Mahlerei-Künste” – pomnikowe dzieło wybitnego niemieckiego artysty Joachima von Sandrarta, założyciela Akademii Sztuk Pięknych w Norymberdze. Zawiera ono ponad 400 grafik i nazywane było najpiękniejszą książką swoich czasów. Najcenniejsze wrocławskie druki to dzieła Georga Hayera „Breslische Schutzen…” oraz Tobiasa Fendta i Seyfrieda Rybischa „Monumenta sepulcrorum”. Pierwsze z nich, wydane w 1613 r. przez Magdalenę Baumann, zawiera ręcznie malowane, unikatowe w skali światowej miedzioryty przedstawiające klejnoty obu wrocławskich bractw kurkowych. Drugie, wydane w 1574, poświęcone zostało nagrobkom słynnych osób – od starożytności do renesansu. Księga zawiera ponad 120 miedziorytów wykonanych przez znanego malarza Tobiasa Fendta. Szkice nagrobków i odpisy napisów sporządził wrocławski humanista Seyfried Rybisch podczas podróży do Włoch w latach 1544-55.
 

 
Wystawa czynna będzie od 22 maja do 15 lipca 2018 r.

Foto: mat.pras. MNWr.


 


Komentarze

Prześlij komentarz

Popularne posty z tego bloga

Lekarz was zeżre na kolację, czyli o "Złej dziewczynce"

  Premiera "Złej dziewczynki" we Wrocławskim Teatrze Lalek zasłużenie została nagrodzona wielkimi brawami widzów i tych małych i tych dorosłych, choć treści, które były w spektaklu poruszane do najbłahszych nie należały. Trudna tematyka relacji między pierwszakami w szkole podstawowej, w której pojawia się kłopotliwa, nowa uczennica, zadająca raniące wszystkich pytania, nie rozumiejąca słów "o tym się nie mówi", w momentach stresu przemieniająca się w smoczą bestię, doprowadzającą do płaczu inne dzieci, pokazana została w niezwykle nowoczesny sposób, tak by bawiąc widzów, zwracać ich uwagę na problemy, z którymi niemal każdy kto chodził lub chodzi do szkoły się zetknął w mniejszym lub większym stopniu. Adresowana do dzieci powyżej 7 roku życia sztuka w reżyserii Jakuba Krofty na podstawie tekstu Marii Wojtyszko to kolorowy, rozbuchany emocjonalnie światek dzieciaków, które nie są idealne (nawet ta z bohaterek o znaczącym imieniu Idealka), ale jakoś ze sobą funkcj...

Wystawa "Przestrzenie" w Zachęcie - zapowiedź

Wojciech Fangor, Stanisław Zamecznik, Ewa Partum, Zdzisław Jurkiewicz, Maria  Pinińska-Bereś, Teresa Kelm i Zygmunt Krauze — prace tych i innych klasyków  polskiej sztuki współczesnej zobaczyć można będzie na przekrojowej wystawie Przestrzenie  w Zachęcie — Narodowej Galerii Sztuki. Wystawa "Przestrzenie" przybliży ważne zjawisko w sztuce drugiej połowy XX wieku, w którym  tworzywem i tematem realizacji łączących różne media stała się przestrzeń. Termin  environment (ang. — otoczenie) wyprzedza o kilka dekad pojęcie instalacji artystycznej  i charakteryzuje wykreowane przez twórców „światy”, w których zmysły widza poddawane  są działaniu różnych bodźców. Będzie to opowieść o artystycznych eksperymentach, w których  malarstwo łączy się z architekturą, dźwiękiem i działaniami performatywnymi.  W ramach wystawy prezentowanych będzie pięć rekonstrukcji historycznych realizacji  environment, powstałych ponad pół wieku temu — w tym trzy pokaza...

Czekając na SALOME w Operze Wrocławskiej, czyli premiery i zapowiedzi

Na czerwcowej konferencji prasowej w Operze Wrocławskiej zapowiedziane zostały premiery (4 operowe, 2 baletowe) zaplanowane na nadchodzący sezon 2025/2026 oraz spektakle upamiętniające wybitne, lecz nieżyjące już postacie związane z wrocławską Operą: Ewę Czermak ( koncert 30 sierpnia) i Macieja  Krzysztyniaka (8 października).  W latach 1988-2015 Ewa Czermak wykreowała na deskach wrocławskiej sceny wiele pamiętnych ról. Widzowie do dziś wspominają jej sopran liryczny z takich kreacji jak Micaela (Carmen), Mimi (Cyganeria), Hanna (Straszny Dwór), Desdemona (Otello), Pamina (Czarodziejski Flet), Agata (Wolny Strzelec), Zuzanna (Wesele Figara) i wielu innych. B yła również pedagogiem, profesorem wokalistyki na Akademii Muzycznej im. Karola Lipińskiego we Wrocławiu, gdzie kształciła studentów odnoszących dziś sukcesy na operowych scenach w kraju i za granicą. To właśnie ich występy usłyszymy w trakcie koncertu. Ponadto na skrzypcach towarzyszyć im będzie syn solistki, Adam Czerma...