Instalacja Mirosława Bałki w Muzeum Śląskim

Po raz czwarty w Muzeum Śląskim w Katowicach pojawiła się instalacja w Galerii Jednego Dzieła. Tym razem specjalnie do tego miejsca zaprojektował swoją pracę (site specific art) warszawski rzeźbiarz, rysownik, twórca filmów eksperymentalnych Mirosław Bałka. Artysta uznany, lecz kontrowersyjny. Już sam  tytuł jest niezwykle ekstrawagancki  - składa się z zestawu znaków przestankowych. Mamy więc cudzysłów poprzedzający nawias kwadratowy i zwykły, potem kropkę, średnik, przecinek, dwukropek, znak zapytania, wykrzyknik, myślnik i wielokropek. Tytuł odnosi się do ogromnej instalacji - rzeźby (?) wykonanej z blachy trapezowej, która ma być rozwiniętą formą schematu zdjęcia roentgenowskiego z zaznaczonym zarysem płuc.
Artysta podobnie jak jego poprzednicy tworzący instalację dostosowaną do konkretnego miejsca odniósł się do historii muzeum, które powstało na fundamentach dawnej kopalni, do której w podziemia zjeżdżali niegdyś górnicy - to ich czarne płuca prześwietlone roentgenem ma uosabiać instalacja Mirosława Bałki.
Do instalacji pogrążonej w mroku, niczym w prawdziwej kopalni, schodzi się  też długą rampą, trochę jak  przewodem pokarmowym do wnętrza czarnych górniczych płuc. Są tam korytarze, słabo oświetlone górniczymi lampkami i jeśli ktoś ma klaustrofobię może to być dla niego niezbyt przyjemne doznanie. Poruszanie się jest wewnątrz tej instalacji trudne, łatwo się potknąć, można oprzeć się jedynie o niezbyt przyjemną w dotyku falistą ścianę. Jakby artysta starał się wcielić w sytuację górnika, który może być postawiony w sytuacji bez wyjścia (katastrofy w kopalniach i dziś nie należą do rzadkości) i jego życie może być zagrożone.
Wchodząc do wnętrza instalacji widz ma poczucie stłamszenia, zagrożenia, zaczyna się obawiać dokąd zaprowadzi go ta droga otoczona materiałem prowizorycznym (blacha ta wykorzystywana bywa do budowy tanich garaży, składzików, kontenerów), który może się przecież zawalić prowadząc do uwięzienia na wieki. Miejsce, które stworzył warszawski artysta jest straszne, tak straszne i niebezpieczne jak praca w kopalni, gdzie wystarczy moment by człowiek  zginął przygnieciony i pogrzebany żywcem.
Instalację Mirosława Bałki można oglądać do 16 września 2018 r.

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

"Sztuka nie znosi oszustwa" - rozmowa z krakowskim malarzem Iwo Birkenmajerem

"Miejscem dla samotnych artystów może być każde, jakie wybiorą lub jakie im się wskaże" - wywiad z Joanną Warchoł

Podsumowanie roku 2018 w muzeach i galeriach. Najlepsza dziesiątka wystaw.